Lasy Państwowe wspierają parki narodowe – bilans 15 lat współpracy
W ciągu kilkunastu lat Lasy Państwowe wsparły parki narodowe kwotą przekraczającą 500 mln zł. Środki są przeznaczane na działania z zakresu m.in. ochronny czynnej, modernizację infrastruktury turystycznej bądź prace badawcze.
- Współpraca Lasów Państwowych z parkami narodowymi ma dosyć długą historię, gdyż już 2012 roku dofinansowaliśmy prowadzone przez nie działania – podkreślił podczas spotkania z dyrektorami parków narodowych Adam Wasiak, dyrektor generalny Lasów Państwowych.
W czasie spotkania podsumowano 15 lat współpracy pomiędzy Lasami Państwowymi a krajowymi parkami. Warto zauważyć, że było to pierwsze od 10 lat spotkanie, na którym byli obecni przedstawiciele wszystkich parków narodowych, Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz DGLP.
W Polsce istnieją 23 parki narodowe. Najstarszym jest Pieniński Park Narodowy utworzony w 1932 r., a najmłodszym Park Narodowy „Ujście Warty”, który utworzono w 2001 r.
W pierwszym naborze - przeprowadzonym w 2012 roku - o wsparcie z funduszu leśnego wnioskowało zaledwie 16 parków. 15 lat później ubiegają się o nie wszystkie krajowe parki. W ciągu tych kilkunastu lat parki otrzymały od Lasów Państwowych ponad pół miliarda zł wsparcia. W czasie spotkania dyrektorzy parków podkreślali, że pieniądze uzyskane z LP to dla nich znacząca pomoc w finansowaniu działalności.
Środki są przekazywane na podstawie umów (od początku współpracy zostało ich zawartych 387; obecnie są to roczne umowy), m.in. na rozbudowę i modernizację infrastruktury turystycznej, zadania dotyczące ochrony przeciwpożarowej, zabiegi pielęgnacyjne lub prace z zakresu gospodarki. To niejedyne cele, na które przekazano pieniądze. Lasy Państwowe wsparły również projekty z zakresu pielęgnacji lasu, zbiórki nasion czy działania na rzecz czynnej ochrony np. żubrów, wilków, nietoperzy, wielu gatunków ptaków, gadów, płazów oraz owadów.
Parki narodowe mogą także wnioskować o wsparcie prac badawczych prowadzonych na ich terenie. W ciągu tych lat Lasy Państwowe podpisały umowy na 391 projektów naukowych, na których prowadzenie przeznaczono kwotę ok. 44 mln zł.
Od wielu lat liderem w pozyskiwaniu środków z funduszu leśnego jest Kampinoski Park Narodowy, który został wsparty kwotą 70 mln zł. To właśnie za te środki powstały platformy widokowe umożliwiające przejście nad fosami wczesnośredniowiecznego grodziska zwanego Zamczyskiem czy rekonstrukcja mostku nad Kanałem Łasica.
Równie skutecznie o dofinansowanie ubiegają się Tatrzański Park Narodowy (37,2 mln zł), Park Narodowy Gór Stołowych (32,5 mln zł) czy Wigierski Park Narodowy (32,2 mln zł).
Wsparcie parków jest możliwe na podstawie zapisów ustawy o lasach. Zgodnie z art. 58 środki z leśnego budżetu mogą być przeznaczone na finansowanie prac badawczych, tworzenie infrastruktury niezbędnej do prowadzenia gospodarki leśnej, ochronę przyrody oraz inne zadania w lasach znajdujących się w użytkowaniu wieczystym parków narodowych.
Co ważne, zastrzeżeń co do wydatkowania środków na działalność parków nie miała Najwyższa Izba Kontroli. W 2021 r. przedstawiciele NIK pozytywnie ocenili „dofinansowanie działań realizowanych przez parki narodowe i rozliczanie przyznanych im środków”.
O wsparciu parków narodowych ze środków funduszu leśnego Lasów Państwowych pisaliśmy w kwietniu w artykule "Jak Lasy Państwowe wspierają parki narodowe".
Informacje o tym znajdziecie również w artykule Agnieszki Niewińskiej, który ukazał się w jesiennym numerze Ech Leśnych w 2025 roku.
