NIK na Europejskim Kongresie Gospodarczym: od kontroli do dialogu i deregulacji
Na XVIII Europejskim Kongresie Gospodarczym w Katowicach Najwyższa Izba Kontroli zapowiada ewolucję w stronę funkcji audytowej i aktywnego wspierania deregulacji, kładąc nacisk na dialog z biznesem zamiast samej kontroli. Prezes Mariusz Haładyj podkreślił problem nadmiernego legislacyjnego interwencjonizmu i wskazał, że NIK powinien identyfikować oraz pomagać likwidować bariery ograniczające rozwój przedsiębiorczości, a nie tylko sprawdzać dokumenty. Dyrektor Generalna NIK Małgorzata Szczepańska mówiła o przejściu od wytykania błędów do konstruktywnego partnerstwa i o roli audytu w budowaniu dialogu między audytowanymi a instytucją, co przynosi korzyści obu stronom. Wnioski z kongresu podkreślają transparentność i efektywność, a fundamentem sprawnego państwa są wysokie kompetencje administracyjne oraz zaufanie między kontrolerem a kontrolowanym, wskazując na potrzebę dalszego rozwoju audytu i stosowania go w praktyce.
Tegoroczny XVIII Europejski Kongres Gospodarczy w Katowicach stał się platformą ważnej debaty o przyszłości kontroli państwowej i relacji administracji z biznesem. Przedstawiciele Najwyższej Izby Kontroli, w tym Prezes Mariusz Haładyj oraz Dyrektor Generalna Małgorzata Szczepańska, wskazali na konieczność ewolucji Izby w stronę funkcji audytowej i aktywnego wsparcia deregulacji. Głównym tematem wystąpień przedstawicieli Izby była walka z barierami biurokratycznymi oraz zmiana filozofii sprawowania nadzoru nad środkami publicznymi.
Mariusz Haładyj: „Stop nadprodukcji przepisów”
Prezes Mariusz Haładyj, uczestnicząc w panelu „Deregulacja: sprawdzamy”, zwrócił uwagę na systemowy problem nadmiernego legislacyjnego interwencjonizmu, który krępuje polską gospodarkę.
- Uważam, że mamy nadmierną tendencję do rozwiązywania wielu praktycznych problemów przez regulacje – wskazał Prezes NIK.
W swojej argumentacji podkreślił, że nowoczesna instytucja kontrolna nie powinna ograniczać się do sprawdzania dokumentów, ale musi realnie wspierać rozwój kraju poprzez wskazywanie szkodliwych przepisów:
- Widziałbym funkcję NIK jako identyfikującej i pomagającej likwidować bariery, które ograniczają rozwój przedsiębiorczości – zadeklarował.
Małgorzata Szczepańska: Budowa zaufania poprzez audyt
Dyrektor Generalna NIK, Małgorzata Szczepańska, podczas debaty o inwestycjach publicznych, skupiła się na nowym podejściu do metodologii pracy Izby. Według dyrektor, kluczem do sukcesu jest przejście od „wytykania błędów” do konstruktywnego partnerstwa.
- W DNA tej instytucji jest stanie na straży środków publicznych. Ale choć funkcja kontrolna jest tu dominująca, to w NIK pracujemy nad rozwojem drugiej: audytowej – wyjaśniła Małgorzata Szczepańska.
Zaznaczyła przy tym, że zmiana ta niesie wymierne korzyści dla obu stron procesu:
- Funkcja audytowa daje większe pole do dialogu z audytowanym. A kiedy wnioski z kontroli są efektem takiego dialogu, jest szansa, że zostaną one dobrze zrozumiane i wdrożone.
Wnioski z Kongresu
Wystąpienia przedstawicieli NIK podczas EKG 2026 to wyraźny sygnał: Izba stawia na transparentność i efektywność, a fundamentem sprawnego państwa są wysokie kompetencje administracji oraz wzajemne zaufanie na linii kontroler–kontrolowany.
- Jest bardzo dużo do zrobienia w obszarze budowania kompetencji po stronie administracji, ale też podnoszenia zaufania do instytucji kontrolnych i stosowania audytu – podsumowała Małgorzata Szczepańska.
XVIII Europejski Kongres Gospodarczy zorganizowano pod hasłem „Siła dialogu”. Zapis dyskusji panelowych dostępny jest na stronie organizatora: www.eecpoland.eu/2026/pl/
