Oddaliśmy hołd Witoldowi Pileckiemu 25.5.2026 | Instytut Pamięci Narodowej 25 maja 2026 r. w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL w Warszawie odbyły się uroczystości upamiętniające Witolda Pileckiego. O 21.30, w godzinę śmierci rotmistrza zamordowanego 78 lat temu z wyroku komunistycznego sądu, w całym kraju zapłoną znicze pamięci. Obchody rozpoczęły się w samo południe od Apelu Pamięci odczytanego na terenie dawnego więzienia mokotowskiego przy ul. Rakowieckiej 37. Wieniec pod tablicą upamiętniającą rotmistrza Witolda Pileckiego w imieniu Instytutu Pamięci Narodowej złożył zastępca prezesa IPN dr hab. Krzysztof Szwagrzyk. List od Prezydenta RP Karola Nawrockiego odczytał jego doradca Jan Józef Kasprzyk: – Egzekucji dokonano tutaj, w więzieniu mokotowskim, katyńską metodą strzału w potylicę. I tak samo jak ciała ofiar tamtej zbrodni, także jego ciało pochowano potajemnie, w miejscu nadal nieznanym. Kaci chcieli wraz z człowiekiem unicestwić pamięć o jego zasługach. Ale prawda została ocalona i po dekadach zniewolenia zatriumfowała. „Ochotnik do Auschwitz” to teraz powszechnie uznawany symbol odwagi, niezłomności i patriotyzmu. Bohater walki z dwoma totalitaryzmami XX wieku należy dziś do moralnego dziedzictwa nie tylko Polski, lecz całej wolnej Europy. Do zebranych zwrócił się również dr hab. Krzysztof Szwagrzyk. – Każda rocznica śmierci Pana Rotmistrza sprawia, że cała Polska oddaje mu cześć. Pada wiele słów o jego życiu i bohaterskiej postawie. Wszystkie te słowa bledną, wobec słów, które jeszcze nie padły, ale kiedyś padną: »Szczątki Pana Rotmistrza zostały zidentyfikowane!« Przyjdzie taki dzień! – zaznaczył. W uroczystościach udział wzięły córka rotmistrza Zofia Pilecka-Optułowicz oraz dyrektor Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL Adrianna Garnik. *** Rotmistrz Witold Pilecki 25 maja 1948 r. o godz. 21.30 komuniści zabili jednego z najdzielniejszych obrońców Niepodległej. Żołnierza Armii Krajowej, organizatora ruchu oporu w niemieckim obozie koncentracyjnym KL Auschwitz, uczestnika powstania warszawskiego. Służbę Polsce rozpoczął w czasie wojny z bolszewikami w 1920 r. Walczył podczas kampanii wrześniowej 1939 r., a następnie w strukturach Polskiego Państwa Podziemnego. W 1940 r., wykonując misję zleconą przez dowództwo ZWZ, dobrowolnie poddał się aresztowaniu i wywózce do niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Auschwitz, by zdobyć informacje o zbrodniach Niemców i zorganizować konspirację niepodległościową. Na skutek zagrożenia dekonspiracją podjął decyzję o ucieczce, którą udało mu się szczęśliwie przeprowadzić. W 1944 r. walczył w powstaniu warszawskim, w zgrupowaniu Chrobry II. Od 1945 r. służył w 2. Korpusie Polskim we Włoszech, skąd – decyzją gen. Władysława Andersa – wrócił do Polski, by odtworzyć rozbite po działaniach wojennych struktury wywiadowcze, działające dla Rządu RP na Uchodźstwie. Został aresztowany w maju 1947 r., osadzony w areszcie śledczym przy ul. Rakowieckiej w Warszawie i poddany okrutnemu śledztwu. Mimo tortur do końca zachował żołnierską postawę. Pozostał wierny dewizie: Bóg, Honor, Ojczyzna. Pokazowy proces przed komunistycznym sądem trwał dwa tygodnie. Rtm. Pilecki i jego podwładni zostali skazani za „szpiegostwo”. Orzeczono trzy kary śmierci i kilka długoletniego więzienia. Ostatecznie Tadeuszowi Płużańskiemu i Marii Szelągowskiej kary śmierci zamieniono na dożywotnie więzienie. Rtm. Pilecki został zamordowany strzałem w potylicę, wieczorem 25 maja 1948 r. Ciało złożono w nieoznaczonym miejscu na warszawskich Powązkach. Przed II wojną światową Witold Pilecki gospodarował w rodzinnym majątku w Sukurczach. Organizował pomoc społeczną, kółka rolnicze i kursy przysposobienia wojskowego. Założył rodzinę. Rozwijał zdolności artystyczne: rysował, malował, pisał wiersze… Do 1989 r. wszelkie informacje o dokonaniach i losie Witolda Pileckiego podlegały w PRL ścisłej cenzurze. W lipcu 2006 r. prezydent Lech Kaczyński, w uznaniu zasług Witolda Pileckiego i jego oddania sprawom ojczyzny, odznaczył go pośmiertnie Orderem Orła Białego. W 2013 r. został pośmiertnie awansowany na pułkownika. Znicze pamięci w całym kraju Alwernia, Klasztor oo. Bernardynów, pod tablicą pamiątkową o godz. 18.35 Białystok, XI LO im. rtm. W. Pileckiego przy ul. A. Grottgera 9, w którym znajduje się miejsce upamiętnienia patrona szkoły Bochnia (woj. małopolskie), Rynek 2, tablica pamięci, godz. 11.30 Bydgoszcz, ul. Witolda Pileckiego Chorzów-Batory, przy Dębie Pamięci „Witold”, znajdującym się na skwerze imienia rtm. Witolda Pileckiego Częstochowa, al. Wolności 33 – tablica poświęcona rtm. Witoldowi Pileckiemu Elbląg, skwer im. rtm. Witolda Pileckiego Gdańsk, pomnik rtm. W. Pileckiego obok Muzeum II Wojny Światowej Głogów– 18:00Parafia Najświeższego Serca Pana Jezusa na oś. Krzepów, uroczysta msza święta w intencji W. Pileckiego– 19:00 spotkanie w Głogowskiej Alei Pamięci przy popiersiu Rotmistrza Goleniów, pomniki rtm. W. Pileckiego Gorzów Wlkp., pomnik rtm. Witolda Pileckiego skwer przy ul. Władysława Jagiełły w Gorzowie Wlkp. Gościeszowice (gm. Niegosławice), odsłonięcie upamiętnienia rtm. W. Pileckiego (21 maja 2025 r.) Grudziądz, przy pomniku rtm. Witolda Pileckiego Inowrocław, przy ul. rtm. Witolda Pileckiego Iwonicz (woj. podkarpackie), Zespół Szkół im. rtm. Witolda Pileckiego pod tablicą upamiętniającą oraz muralem Jordanów Śląski, skwer przy ul. Wrocławskiej obok Urzędu Gminy, pomnik poświęcony „Polakom, którzy zginęli w obronie Ojczyzny” Jodłówka (woj. małopolskie), tablica pamięci rtm. Witolda Pileckiego w Publicznej Szkole Podstawowej im. rtm. Witolda Pileckiego (28 maja 2026 r.) Katowice, tablica poświęcona rtm. Witoldowi Pileckiemu na skwerze im. rtm. Witolda Pileckiego Kierz Niedźwiedzi, pod tablicą pamiątkową przed budynkiem Szkoły Podstawowej im. rtm. Witolda Pileckiego Koszalin, pomnik rtm. Witolda Pileckiego przy ul. Rotmistrza Witolda Pileckiego 8 w Koszalinie Kraków, pod popiersiem rtm. Witolda Pileckiego w Galerii Wielkich Polaków XX wieku, w parku Jordana o godz. 21.30 Krasocin, pod tablicą pamiątkową znajdującą się w budynku Zespołu Placówek Oświatowych im. rtm. Witolda Pileckiego w Krasocinie Lublin, Zamek Lubelski Łagiewniki (woj. dolnośląskie), pomnik przy placu pomiędzy ulicami Kłodzką i Nadrzeczną Łódź, Pomnik Ofiar Komunizmu Malbork, Plac Słowiański przy malborskich mostach Nielepice (woj. małopolskie), Park im. rtm. Witolda Pileckiego, godz. 17.40 Nowy Wiśnicz (woj. małopolskie), Dworek w Koryznówce, godz. 12.00 Oleśnica, pomnik przy gminnej hali sportowej przy ul. Wileńskiej Olsztynek, tablica pamięci przy Szkole Podstawowej nr 2 im. rtm. Witolda Pileckiego przy ul. Ostródzkiej 2 Opole, pomnik rtm. Witolda Pileckiego przy ul. rtm. Witolda Pileckiego Oświęcim, pomnik przy Małopolskiej Uczelni Państwowej im. rtm. Witolda Pileckiego, godz. 19.30 Poznań, w podcieniach dziedzińca klasztoru dominikanów, pod tablicą upamiętniającą rtm. Pileckiego Radom, pod tablicą upamiętniającą rtm. Witolda Pileckiego umieszczoną na budynku Zespołu Szkół Samochodowych w Radomiu, który jest patronem tej szkoły. Rzeszów, pod tablicą pamięci na Osiedlu Franciszka Kotuli przy Rondzie im. rtm. Witolda Pileckiego Szczecin, pod tablicą upamiętniającej rtm. W. Pileckiego na gmachu Technikum Ekonomicznego w Szczecinie im. rtm. Witolda Pileckiego Śrem, Park Śremskich Odlewników, pod pomnikiem rtm. Witolda Pileckiego Tyniec (woj. małopolskie), ul. Bogucianka 83, pod tablicą pamiątkową o godz. 10.30 Warszawa, Powązki Wojskowe, symboliczny grób rtm. Witolda Pileckiego w „Kwaterze na łączce” Warszawa, pomnik rtm. Witolda Pileckiego przy Alei Wojska Polskiego na warszawskim Żoliborzu Warszawa, Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL23.05.2025, sobota– 10.30 spacer historyczny po Warszawie śladami rtm. Witolda Pileckiego – prowadzi Jarosław Wróblewski– 13.00 wykład dr Ireny Kozimali „W jakich strukturach działał Witold Pilecki po wojnie, czyli wywiad polski na Zachodzie 1945-1949”– 10.00, 12.00, 14.00, 16.00 zwiedzanie z przewodnikiem ze szczególnym uwzględnieniem historii rtm. Witolda Pileckiego24.05.2025, niedziela– 10.00-17.00 zwiedzanie z przewodnikiem ze szczególnym uwzględnieniem historii rtm. Witolda Pileckiego (ostatnie wejście o godz. 16.00)25.05.2025, poniedziałek– 12.00 Apel Pamięci oraz ceremonia złożenia wieńców pod tablicą poświęconą pamięci Witolda Pileckiego– po uroczystości zwiedzanie Muzeum dla gości– 17.00 pokaz tryptyku filmów „Sądy ściśle jawne” oraz dyskusja, którą poprowadzi red. Rafał Dudkiewicz z udziałem:prof. Krzysztofa Szwagrzyka, dr. Bartosza Kapuściaka i sędziów Sądu Najwyższego (Centralny Przystanek Historia, ul. Marszałkowska 107)– 20.00 msza św.– po mszy przemarsz ze zniczami pod Ścianę Śmierci– 21.30 uroczystości upamiętniające rotmistrza Witolda Pileckiego w godzinie śmierciWydarzeniom towarzyszy wystawa zewnętrzna: „Witold Pilecki” (z cyklu „Biografie elementarne IPN”) Wieluń (woj. łódzkie), przy popiersiu w parku im. rtm. Witolda Pileckiego Wrocław, pomnik przy Promenadzie Staromiejskiej Żeleźnikowa Wielka, Parafia św. Michała Archanioła (modlitwa o godz. 21.00), następnie zapalenie zniczy, godz. 21.30 (organizator Fundacja „Osądź mnie Boże”) Żyznów (woj. podkarpackie), Szkoła Podstawowa im. rtm. Witolda Pileckiego, tablica upamiętniająca Polecamy: Publikacja: Rotmistrz Witold Pilecki 1901-1948 Ostatnia droga rotmistrza Witolda Pileckiego https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/242833,Oddalismy-hold-Witoldowi-Pileckiemu.html