Oświadczenie PAŻP w związku z artykułem tygodnika Newsweek „Władcy nieba”

15.6.2026 - | Polska Agencja Żeglugi Powietrznej

W związku z artykułem tygodnika Newsweek „Władcy nieba” Polska Agencja Żeglugi Powietrznej informuje, że:

1. PAŻP zachowuje maksymalny poziom odporności na zagrożenia w systemie 24/7. Z oczywistych powodów publicznie nie są i nigdy nie będą omawiane sprawy operacyjne, techniczne czy cyberbezpieczeństwa. Tak samo jak BCM/BCMS. Prognozowane natężenie ruchu lotniczego w polskiej przestrzeni powietrznej jest na bieżąco monitorowane i uwzględniane w planowaniu obsad na stanowiskach operacyjnych w organach kontroli ruchu lotniczego.

2. Agencja utrzymuje stałą gotowość na wzrost ruchu lotniczego, w szczególności tranzytowego w polskiej przestrzeni powietrznej po zakończeniu wojny w Ukrainie. Tak został przygotowany, zatwierdzony i jest w pełni realizowany Plan Skuteczności Działania na lata 2025-2029.

3. Agencja wspólnie z partnerami wojskowymi i europejskimi (Network Manager) stworzyła jedną z najbardziej dostępnych i elastycznych przestrzeni powietrznych, zdolną do natychmiastowej reakcji adekwatnie do potrzeb militarnych. Prowadzi też wspólnie z partnerami skuteczną współpracę cywilno-wojskową, co w wysokim stopniu wpływa na modelowe zarządzanie przestrzenią powietrzną, również w przypadku konieczności realizacji misji lotnictwa wojskowego. Odporność przestrzeni powietrznej, w tym polskiej, stała się jednym z kluczowych wyzwań dla współczesnego zarządzania ruchem lotniczym. Położenie Polski na wschodniej flance NATO, bezpośrednio przy granicy z Ukrainą, sprawia, że nasza przestrzeń powietrzna znajduje się w centrum jednego z najbardziej złożonych środowisk operacyjnych w Europie. PAŻP podjęła to wyzwanie, przekształcając koordynację cywilno-wojskową w zintegrowany ekosystem operacyjny.
Pomimo bezprecedensowego poziomu aktywności wojskowej od 2022 r. nasza wydajność operacyjna znacznie się poprawiła. Opóźnienia związane z zarządzaniem przestrzenią zmniejszyły się o prawie dwie trzecie, co pokazuje, że gotowość obronna i wydajność lotnictwa mogą współistnieć dla dobra państwa.

4. Ta skuteczność została doceniona przez ogólnoświatową branżę służb ruchu lotniczego. PAŻP otrzymała dwie główne nagrody w konkursie Seamless Sky Awards na Airspace World 2026 w maju Lizbonie w maju br. – w kategorii „Overall Exellence”, a także w kategorii „Bezpieczeństwo, ochrona i odporność” za rok 2025. To wyróżnienie to zasługa całego zespołu PAŻP. Nagrody te odzwierciedlają bardzo efektywne wysiłki Polski na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa przestrzeni, która pozostaje w pełni sprawna nawet w najbardziej wymagających okolicznościach. Rok 2025 przyniósł bezprecedensowe wyzwania operacyjne, ale PAŻP pokazała, że potrafimy jako kraj sprostać im profesjonalnie i odpowiedzialnie. Nagrody te podkreślają nie tylko siłę współpracy cywilno-wojskowej, ale też wyjątkowe partnerstwo między PAŻP, innymi organami zarządzania ruchem lotniczym (ANSP), liniami lotniczymi i wszystkimi interesariuszami współpracującymi na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa i efektywności transportu lotniczego.

5. Dowodem skuteczności i stabilność działania PAŻP są historycznie najlepsze efekty i jedne z najlepszych w Europie) w zakresie rekrutacji i szkolenia kandydatów na kontrolerów ruchu lotniczego. Łącznie w latach 2024–2026 (do końca maja) PAŻP uzyskała 74 nowe licencje kontrolera ruchu lotniczego. Dzięki ugruntowanej wiarygodności PAŻP na rynku krajowym i międzynarodowym, w tym roku (5 miesięcy) wpłynęło już o ponad 50 proc. więcej aplikacji na kurs kontrolera ruchu lotniczego niż w rekordowym dotąd 2025 roku. To wyraźny sygnał, że Agencja jest postrzegana jako stabilny, nowoczesny i atrakcyjny pracodawca. Tak imponujących wyników PAŻP nigdy wcześniej nie osiągnęła. Przypominając – na różnych etapach szkolenia znajduje się obecnie 165 praktykantów. Każdego roku rozpoczynane są 2 kursy podstawowe dla 40-50 kandydatów na każdym z nich.

6. W PAŻP prowadzony jest stały i efektywny dialog społeczny w oparciu o zasadę zrozumienia i szacunku, a każdy z działających w PAŻP związków zawodowych cieszy się pełną autonomią gwarantowaną przez przepisy prawa.

7. Wynik finansowy jest bezpośrednią konsekwencją ram regulacyjnych, w których funkcjonuje PAŻP, podobnie jak każdy europejski dostawca służb żeglugi powietrznej (ANSP). Jest to bezsporny fakt. Zewnętrzny audytor odpowiedzialny za badanie sprawozdania finansowego PAŻP za 2024 rok (a ostatnio również za 2025 rok) na żadnym etapie nie zakwestionował zdolności Agencji do kontynuowania działalności. Należy również podkreślić, że wynik finansowy osiągnięty w 2024 roku był lepszy niż prognozy przygotowane podczas prac nad Planem Skuteczności Działania na lata 2025–2029.

8.  Zwracamy uwagę, że podstawowym obowiązkiem Agencji, wynikającym z obowiązujących ram regulacyjnych, jest realizacja działań ujętych w Polskim Planie Skuteczności Działania dla danego okresu odniesienia (Reference Period, czy to RP3 czy też obecnie RP4). Wskazujemy, że wyniki osiągnięte łącznie w ramach RP3 były w pełni zgodne z założeniami Planu Skuteczności Działania.9. Ponadto, pragniemy nadmienić, że od Redakcji Newsweek nigdy nie padło do PAŻP pytanie o zakończony (również badaniem biegłego) rok 2025 i zwrócić uwagę, że za rok 2025 (pierwszy rok RP4) PAŻP odnotowała pozytywny wynik finansowy netto, przekraczający założenia planistyczne oraz pokrywający stratę odnotowaną w roku 2024, który to rok był ostatnim z 5 lat RP3 i jeszcze raz podkreślamy cały ten okres 5-letni (do 2024 r.) został zrealizowany zgodnie z planem.

10. W tym kontekście należy zauważyć, że powszechnie znane zaniedbania i opóźnienia z lat 2020–2023 spowodowały konieczność nadrobienia zaległych działań, co przełożyło się na wzrost wydatków w 2024 roku. W 2024 r. Agencja realizowała bowiem nie tylko działania zaplanowane na ten rok, lecz także część zaległości odziedziczonych po poprzednich latach, także ponieważ rok 2024 stanowił rok bazowy dla RP4 oraz dla Planu Skuteczności Działania obejmującego lata 2025–2029.

11. Należy również zauważyć, że zarówno kryzys z lat 2021/2022 oraz jego rozwiązanie latem 2022 roku przez nową Prezes Anitę Oleksiak (pociągające za sobą określone zobowiązania na lata po 2025 r.) nastąpiły za czasów tego samego Ministra Infrastruktury.

12. PAŻP z zasady nie odnosi się do komentarzy oraz aktywności byłego p.o. prezesa Janusza Janiszewskiego. Pan Janiszewski odpowiada za największy kryzys w historii PAŻP. Wręczenie –  w sposób nieodpowiedzialny – wypowiedzeń zmieniających wszystkim kontrolerom ruchu lotniczego, wywołało realne ryzyko zamknięcia przestrzeni powietrznej i tym samym wstrzymania operacji lotniczych. Zahamował też inwestycje oraz szkolenia kandydatów do zawodu kontrolera. Podkreślić należy, że PAŻP zalała fala pozwów wniesionych przez pracowników PAŻP, będąca wynikiem działań Pana Janiszewskiego. Sprawy były przez sądy rozstrzygane na niekorzyść PAŻP. Przypominamy, że Pan Janiszewski przegrał sprawy sądowe z PAŻP. Ponadto złożono zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstw dotyczące zaniedbań, które miały miejsce w latach 2018-2022. Polsce wciąż realnie grozi unijna procedura naruszeniowa za działania Agencji w latach 2020-2021.

13. Dowodem na profesjonalne średnio i długoterminowe planowanie (czego w PAŻP nie było), mając na uwadze osiągnięcia za lata 2024-2025 oraz pozostałe rekordowe inwestycyjnie i szkoleniowo lata RP 4 (2026-2029) – są stawki en route – które istotnie spadną od 2027 roku (zgodnie z planem PSD), mimo wciąż trwającej wojny w Ukrainie. W przyszłym roku stawka en route będzie niższa o 25 proc. od obecnej i wyniesie 74 euro (obecnie 98 euro). Spadek stawek opłat ER w polskiej przestrzeni będzie prawdopodobnie drugim najwyższym w Europie. Po zakończeniu wojny w Ukrainie należy spodziewać się kolejnych spadków.

14. Kluczowy jest również fakt istotnego wykorzystywania przez Agencję funduszy europejskich czy realizacji projektów międzynarodowych R&D w ramach SESAR. W latach 2024-2026 PAŻP z sukcesem zrealizowała 7 projektów badawczo-rozwojowych programu SESAR 3 Wave 1 z łączną kwotą dofinansowania z budżetu UE w wysokości 7 mln zł. Równolegle Agencja przygotowała się do realizacji kolejnej fali projektów SESAR 3 Wave 2 i w pierwszej połowie czerwca 2026 r. przystąpiła do realizacji kolejnych 7 umów grantowych na lata 2026-2029 z łączną kwotą dofinansowania z budżetu UE w wysokości 6,7 mln zł. W ramach programu CEF w latach 2024-2026 PAŻP realizowała 6 projektów na łączną kwotą dofinansowania 9,1 mln zł oraz w ramach programu FEnIKS na dostosowanie infrastruktury lotniczych urządzeń naziemnych do wymagań PBN (Performance Based Navigation) kwotę 18,3 mln zł w latach 2024-2026. Sumaryczna kwota dotacji ze środków unijnych, jakie PAŻP pozyskała na przestrzeni 2024-2026 wynosi 41,1 mln zł w ramach 21 umów grantowych. W chwili obecnej finalizujemy wniosek do FERC.

15. Reasumując należy stwierdzić, że publikacja tygodnika Newsweek zawiera istotne błędy, pomija stan faktyczny i prawny oraz wprowadza w błąd. Podkreślamy również, że unijny system skuteczności działania (performance&charging) oznacza, ze większość informacji sprawozdawczych oraz plany 5-letnie PSD są publicznie dostępne, tak samo jak raporty z oceny projektów PSD czy roczne sprawozdania PRB (Performance Review Body; obecnie Board).



https://www.pansa.pl/oswiadczenie-pazp-w-zwiazku-z-artykulem-tygodnika-newsweek-wladcy-nieba